Paarse Vrijdag is belangrijk omdat iedereen op school zichzelf moet kunnen zijn, zonder dat je gepest of buitengesloten wordt om wie je bent. Helaas weten we dat lhbti+ leerlingen nog altijd meer gepest worden dan niet-lhbti+ leerlingen. Ook is op veel scholen ‘homo’ nog altijd een veelgebruikt scheldwoord. Door op een positieve manier aandacht te besteden aan diversiteit, waaronder seksuele en gender diversiteit, laten we zien dat iedereen erbij hoort.

Kinderen groeien op in een divers Nederland. Ze groeien op tussen verschillende culturen en geloven, met een tante die op vrouwen valt of in een gezin met twee papa’s. Die diversiteit zie je terug in het klaslokaal. Gelukkig samenleven in een gezonde maatschappij betekent dus dat je in aanraking komt met mensen die anders zijn dan jij. Dat is een basisvaardigheid voor ieder kind, net zoals rekenen of taal.

Door actief aan de slag te gaan met diversiteit worden discriminatie en vooroordelen verminderd. Het kan pestgedrag bestrijden en voorkomen. Uitsluiting is verschrikkelijk en geen enkel kind verdient het om dit mee te maken. Anderen behandelen met respect en begrip is iets wat je gelukkig heel goed kunt oefenen. COC, ouders en onderwijsprofessionals dragen hier allemaal hun steentje aan bij.

Hoe Paarse Vrijdag er precies uitziet, verschilt per school. Op basisscholen zijn het de leerkrachten die de dag invulling geven, zij weten het beste wat past bij hun school en klas. Op middelbare scholen, mbo’s, hbo’s en universiteiten zijn het de leerlingen en studenten die het initiatief nemen om, samen met docenten, Paarse Vrijdag te organiseren.

Op middelbare scholen en mbo’s dragen leerlingen en leerkrachten vaak paars om te laten zien dat iedereen zichzelf mag zijn op school, en dat niemand gepest mag worden om wie die is. In de pauzes zijn er vaak tal van activiteiten, van paarse suikerspinnen maken tot button-workshops en vaak wordt er ook in de les, of via een gast-les, extra aandacht besteed aan seksuele en gender diversiteit.

Op basisscholen besteden leerkrachten in de les vaak aandacht aan diversiteit en jezelf zijn. Dit kan bijvoorbeeld aan de hand van een gedicht over jezelf kunnen zijn, of door een video te kijken waarin gezinsdiversiteit naar voren komt. Het is altijd aan de school en de leerlingen en leerkrachten om te bepalen wat ze op Paarse Vrijdag doen.

Paarse Vrijdag is een dag waarop scholen extra aandacht besteden aan diversiteit, waaronder seksuele en gender diversiteit. Scholen nemen zelf het initiatief voor Paarse Vrijdag, en COC ondersteund hen daarin. Zowel basisscholen als middelbare scholen en mbo’s doen mee aan Paarse Vrijdag, en soms ook hbo’s en universiteiten.

Paarse Vrijdag gaat er over dat iedereen zichzelf kan zijn, ongeacht wie je bent, wat je hobby’s zijn, wat je huidskleur is, wat je gelooft of op wie je verliefd wordt. Elke school moet uiteraard een veilige plek zijn voor iedereen, maar dat is helaas niet vanzelfsprekend. Jongeren worden bijvoorbeeld gepest omdat ze nagellak dragen of twee moeders hebben, en ‘homo’ is nog steeds een van de meest gebruikte scheldwoorden op school.

Naast dat elke school en elke ouder/verzorger wil dat de school een fijne en veilige plek is voor iedereen, moet dit ook volgens de wet. Zo is seksuele diversiteit opgenomen in de “Kerndoelen” van het onderwijs, en volgens de “Wet Burgerschap” zijn kennis van, en respect voor, diversiteit, basisvaardigheiden, net zoals rekenen en taal dat zijn.

Het landelijk curriculum voor onderwijs is zorgvuldig tot stand gekomen en heeft brede politiek-maatschappelijke goedkeuring. Dit curriculum beschrijft wat leerlingen minimaal moeten kennen en kunnen aan het einde van hun schoolperiode om als Nederlandse burger deel te kunnen nemen aan de samenleving. Het curriculum wordt ge-update op basis van nieuwe wetenschappelijke en maatschappelijke inzichten. Dat gebeurt in samenwerking metleraren, vakexperts, wetenschappers en maatschappelijke organisaties. De vrijheid van onderwijs biedt scholen de ruimte om vanuit hun eigen visie en identiteit invulling te geven aan het landelijk curriculum.

Nee, het doel van Paarse Vrijdag is om begrip en respect te ontwikkelen voor iedereen om je heen.

Het gaat erom dat kinderen kennismaken met de diversiteit die Nederland rijk is, zodat ze ook kunnen voelen dat zij zelf goed zijn zoals ze zijn. Jongens mogen van voetbal houden maar evengoed van ballet. En meisjes kunnen met poppen spelen, maar natuurlijk ook met brandweerauto’s. Kinderen zijn nieuwsgierig, ze zijn de wereld aan het ontdekken en stellen uit zichzelf vragen over de wereld om hen heen. Ook over verliefdheid, hoe gezinnen zijn samengesteld of verschillen tussen jongens en meisjes. Het is belangrijk dat ze daarop goede antwoorden krijgen die zijn afgestemd op hun leeftijd.

In de Paarse Vrijdag pakketten zitten campagne-materialen (zoals posters) en educatieve materialen (zoals lesbrieven). Scholen, leerlingen en leerkrachten kunnen zelf bepalen wat ze gebruiken uit deze pakketten.

In de Paarse Vrijdag pakketten voor basisscholen zitten handleidingen voor leerkrachten, een prentenboek, Paarse Vrijdag posters, een flyer voor ouders en/of verzorgers en boekenleggers. In de handleiding voor leerkrachten staan tips en tricks om Paarse Vrijdag op school vorm te geven en praktische aandachtspunten voor het omgaan met weerstand. Voor elk leerjaar hebben we bijpassende lesbrieven ontwikkeld die aansluiten op de belevingswereld van kinderen van die leeftijd. In het lespakket voor de basisschool ligt de focus op het creëren van een veilige schoolomgeving, zodat kinderen zichzelf kunnen zijn zonder gepest te worden. Door de diversiteit van Nederland te laten zien, krijgen kinderen meer begrip voor mensen die niet op hen lijken of in hun omgeving zitten. Denk hierbij aan een prentenboek voor de onderbouw, een gespreksgedicht voor de middenbouw en een Eigenschappenspel voor de bovenbouw.

Ook voor middelbare scholen en mbo’s hebben we speciale pakketten. Hierin zitten ook weer de campagne posters om in de school op te hangen. Daarnaast zijn deze pakketten speciaal ontwikkeld om onderwijsprofessionals op weg te helpen om voor, op en na Paarse Vrijdag handvaten en lesmateriaal te hebben om seksuele en genderdiversiteit bespreekbaar te maken. In de handleiding voor docenten staan tips voor het verminderen van vooroordelen en discriminaties en informatie over schoolvisie en burgerschap. Ook in dit pakket zitten lesbrieven om als docent mee aan de slag te gaan. Zowel om met jongeren te doen als met de docententeams. En natuurlijk is er ook een GSA handleiding voor jongeren met dit jaar een toffe gespreksstarter in de vorm van stickers over symbolen en slogans.

Je vindt al onze (digitale) materialen in de Kennisbieb op http://onderwijs.coc.nl/kennisbieb

COC ondersteunt scholen die aan Paarse Vrijdag mee willen doen door een landelijke campagne op te zetten en door gratis campagne- en educatieve materialen beschikbaar te stellen. Ook is “Paarse Vrijdag” een geregistreerd merk van COC.

Elk jaar ontwikkelt COC een landelijke campagne rondom Paarse Vrijdag: hierin staan verhalen van jongeren, leerkrachten en/of ouders rondom diversiteit centraal. Ook biedt COC elk jaar gratis Paarse Vrijdag pakketten aan die samen met onderwijsprofessionals zijn samengesteld: scholen kunnen deze kosteloos aanvragen en gebruiken om op Paarse Vrijdag en andere dagen in het jaar, aandacht te besteden aan het belang van diversiteit en inclusie. Dat hoeft overigens niet: scholen kunnen ook zonder pakket aan Paarse Vrijdag mee doen. De focus ligt op het creëren van een veilige schoolomgeving.

Daarnaast is “Paarse Vrijdag” een geregistreerd merk van COC Nederland. Dit betekent dat andere partijen die iets rondom Paarse Vrijdag organiseren of publiceren, dit erbij moeten vermelden. Zo zorgen we ervoor dat de communicatie rondom Paarse Vrijdag helder en eenduidig blijft.