Voor GSA begeleiders
Welke vorm de GSA op jouw school ook heeft, jouw rol als ondersteunende docent is cruciaal. Je zorgt voor continuïteit én bent de schakel tussen de GSA, collega’s, schoolleiding en ouders.
Word GSA begeleider
Niet elke school biedt dezelfde ruimte aan leerlingen: de een barst van de clubs, de ander heeft er geen. Ook de bereidheid van leerlingen om zich in te zetten verschilt. Jij als docent kunt goed inschatten wie ervoor openstaat. Pak je het slim aan, dan kost de ondersteuning van een GSA weinig tijd en loopt het bijna vanzelf.
Veel collega’s ondersteunen de GSA in hun vrije tijd, soms uit praktische overwegingen, soms vanuit overtuiging. Steeds meer scholen erkennen echter dat sociale veiligheid voor alle leerlingen prioriteit is, en reserveren daarom uren voor GSA-begeleiding. Worden jouw uren niet vergoed en wil je dat wel (al is het maar om de waardering zichtbaar te maken), bespreek dit dan met je teamleider en probeer samen naar een oplossing te zoeken.
GSA-begeleiders in de GSA kunnen op de achtergrond zijn, maar zorgen hoe dan ook voor ondersteuning en continuïteit. Studenten blijven maar een paar jaar op school, een docent veel langer, daarom kan een docent belangrijk zijn voor het voortbestaan van de GSA als de studenten op een gegeven moment van school gaan. Ook kan de docent kortere lijntjes hebben met bijvoorbeeld de studentenraad, ouders of het schoolbestuur.
Echter is het voor de docenten wel de truc om de inhoud van de GSA niet te veel te bepalen, omdat het dan voor de studenten kan voelen alsof hen taken opgelegd worden i.p.v. dat ze zelf het initiatief nemen.
Veel collega’s ondersteunen de GSA in hun vrije tijd, soms uit praktische overwegingen, soms vanuit overtuiging. Steeds meer scholen erkennen echter dat sociale veiligheid voor alle leerlingen prioriteit is, en reserveren daarom uren voor GSA-begeleiding. Worden jouw uren niet vergoed en wil je dat wel (al is het maar om de waardering zichtbaar te maken), bespreek dit dan met je teamleider en probeer samen naar een oplossing te zoeken.
Ondersteuning voor GSA begeleiders
Docenten en ander schoolpersoneel die de GSA op hun school ondersteunen kunnen deelnemen aan de landelijke Whatsapp groep voor GSA-ondersteuners. Gewoon handig als je collega’s van scholen in je regio snel wilt spreken over specifieke GSA-ondersteunersvragen.
Stuur een mailtje aan [email protected] als je in de landelijke groep wilt deelnemen. Vermeld in dat mailtje je naam, telefoonnummer, school en plaats.
Ook kunnen GSA-begeleiders contact opnemen met de lokale GSA–coördinatoren. Deze coördinatoren maken en houden contact met de GSA’s in hun regio, en brengen de verschillende GSA’s in contact met elkaar. Ben je benieuwd hoe je in contact komt met de GSA-coördinator bij jou in de buurt? Kijk dan hier!
Safe(r) & Braver Spaces
In het belang van alle jongeren, maar in het bijzonder zij die zich in een kwetsbare positie bevinden, is het belangrijk dat het faciliteren van support en reguliere bijeenkomsten prioriteit wordt van GSA’s. Hoewel niet alle GSA bijeenkomsten volledig geïsoleerd en ‘onzichtbaar’ hoeven plaats te vinden – zeker niet in het kader van het bevorderen van de bekendheid van de GSA – is het voor de toegankelijkheid van de GSA van belang dat er intentionele safe(r) spaces worden bewerkstelligd door GSA’s: een omgeving waarin leerlingen zich veilig en geaccepteerd voelen om zichzelf te zijn zonder angst voor discriminatie, oordeel of uitsluiting.
In het belang van alle jongeren, maar in het bijzonder zij die zich in een kwetsbare positie bevinden, is het belangrijk dat het faciliteren van support en reguliere bijeenkomsten prioriteit wordt van GSA’s. Hoewel niet alle GSA bijeenkomsten volledig geïsoleerd en ‘onzichtbaar’ hoeven plaats te vinden – zeker niet in het kader van het bevorderen van de bekendheid van de GSA – is het voor de toegankelijkheid van de GSA van belang dat er intentionele safe(r) spaces worden bewerkstelligd door GSA’s: een omgeving waarin leerlingen zich veilig en geaccepteerd voelen om zichzelf te zijn zonder angst voor discriminatie, oordeel of uitsluiting.
FAQ voor GSA begeleiders
Ik wil diversiteit bespreekbaar maken in de klas. Hoe pak ik dat aan?
Vanuit COC Nederland zijn er verschillende lesbrieven ontwikkeld om diversiteit bespreekbaar te maken. Zo vind je in onze Kennisbieb verschillende materialen voor primair onderwijs, voortgezet onderwijs en het mbo. Zo is de lessenreeks ‘Atra op Ontdekking’ ontworpen voor groep 3,4 en 5 op het PO, en zijn alle materialen van de afgelopen edities van Paarse Vrijdag voor VO en mbo ook beschikbaar gesteld! Ook kun je een gastles van COC’s Team Voorlichting inplannen, waarbij ervaringsdeskundigen met de klas in gesprek gaan over diversiteit en jezelf zijn.
Wat te doen wanneer er een kartrekker van de GSA de groep verlaat?
Wanneer een leerling met een belangrijke of coördinerende taak vertrekt, is het belangrijk om het vertrek en de overname zorgvuldig te begeleiden. Begin daarom met het bespreekbaar maken van het vertrek. Neem ruimte om het vertrek van de leerling te bespreken en terug te blikken op de bijdrage van de leerling. Dit maakt niet alleen inzichtelijk waarvoor de leerling zich heeft ingezet, maar brengt ook de over te dragen taken helder naar voren. Je kan ook besluiten dit aan de leerlingen over te laten.
Zorg in ieder geval dat er een overdrachtsgesprek plaats vindt, en dat de verwachtingen duidelijk zijn maar geef de overnemende leerling ook de ruimte om het op diens eigen manier in te richten of om ‘nee’ te zeggen als diegene de taken niet wilt overnemen.
Check ook of de leerling die vertrekt nog belangrijke documenten heeft die op de gedeelde Drive geüpload kunnen worden.
Waar moet je als begeleider rekening mee houden?
Maak ruimte voor gevoel
Maak gedurende dit proces ook ruimte voor gevoel. Elke GSA groep heeft een eigen dynamiek. Wees je als begeleider er daarom bewust van dat het vertrek van een leerling bepaalde gevoelens op kan roepen. Geef ruimte aan die gevoelens, zo versterk je de onderlinge band.
Zichtbaarheid en overzicht bewaren
Als begeleider blijf je zichtbaar en beschikbaar voor de leerlingen. Zorg dat je op de hoogte bent van de nieuwe taakverdeling en houd vinger aan de pols bij de uitvoering van activiteiten: aanwezigheid en betrokkenheid geven richting en houvast. Het kan daarom handig zijn om een overzicht bij te houden van de lopende activiteiten, gemaakte afspraken en taakverdeling. Dit kan bijvoorbeeld in een gedeeld digitaal document.
Waarom is het belangrijk om in gesprek te gaan met leerlingen over inclusief schoolbeleid?
Als begeleider kun je een cruciale rol spelen in het creëren van een veilige en inclusieve schoolomgeving. Deze handleiding helpt je om open, empathische gesprekken te voeren met leerlingen, in het bijzonder lhbti+ jongeren, over hun ervaringen op school en over mogelijke verbeteringen in beleid en cultuur. Zulke gesprekken bieden niet alleen steun, maar kunnen ook het begin zijn van daadwerkelijke beleidsmatige verandering.